Quyền công dân phía sau “cánh cửa đặc biệt”
Ngày bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp, nhiệm kỳ 2026-2031 đang đến rất gần. Tại Đà Nẵng, không khí chuẩn bị không chỉ rộn ràng trên khắp các tuyến phố mà còn lan tỏa vào những nơi đặc biệt: Trại tạm giam số 2 Công an thành phố và Cơ sở cai nghiện ma túy số 2. Ở đó, những quyền cơ bản của con người vẫn được nâng niu, trân trọng.
Những ngày này, hệ thống loa phát thanh trong Cơ sở cai nghiện ma túy số 2 Đà Nẵng (đóng tại xã Phước Trà, TP Đà Nẵng) thường xuyên được mở lên để giới thiệu các quy định bầu cử, lý lịch của các ứng cử viên… đến các học viên đang thực hiện chương trình cai nghiện. Những học viên tại đây, dù đang trên hành trình tìm lại bản thân sau những vấp ngã, vẫn được đảm bảo quyền công dân thông qua lá phiếu bầu cử.
Trao đổi với PV Báo CAND, Trung tá Trần Đình Vũ, Trưởng Cơ sở cai nghiện ma túy số 2 cho biết, đến thời điểm này, các công tác chuẩn bị cho ngày bầu cử tại đơn vị đã cơ bản hoàn thành, từ việc chuẩn bị hòm phiếu, niêm yết danh sách cử tri đến công tác tuyên truyền và kế hoạch, phương án đảm bảo an ninh, an toàn cho kỳ bầu cử.
Cán bộ quản lý học viên đã tận tình giải thích để mỗi học viên hiểu rằng, dù ở bất cứ hoàn cảnh nào, quyền công dân luôn được pháp luật bảo hộ. Điều này thể hiện tính dân chủ, không bỏ lại ai ở phía sau của hệ thống chính trị, đảm bảo mọi ý chí, nguyện vọng của các học viên đều được lắng nghe. Qua đó góp phần khơi dậy lòng tự trọng và ý thức trách nhiệm đối với đất nước của các học viên.
“Học viên ở đây nhiều người từng mặc cảm, tự ti, nghĩ mình đã bị xã hội lãng quên. Vì vậy, công tác chuẩn bị bầu cử được chúng tôi triển khai rất tỉ mỉ. Chúng tôi muốn họ thấy rằng, dù đang điều trị, cai nghiện, họ vẫn được Đảng và Nhà nước tôn trọng quyền làm chủ. Nhìn các học viên hào hứng thảo luận về các ứng cử viên, tôi tin rằng tinh thần dân chủ chính là liều thuốc tinh thần quý giá, giúp họ có thêm động lực để sớm hoàn thành chương trình cai nghiện, trở về hòa nhập cộng đồng”, Trung tá Trần Đình Vũ chia sẻ.
Theo thống kê, đến nay, Cơ sở cai nghiện ma túy số 2 có hơn 300 học viên đủ điều kiện thực hiện quyền bỏ phiếu của mình. Tuy nhiên, con số này sẽ còn có thể biến động trong những ngày tới. Và Ủy ban bầu cử xã Phước Trà cũng đã thành lập Tổ bầu cử số 5 để phục vụ công tác bầu cử tại Cơ sở cai nghiện ma túy số 2 cho cán bộ, người lao động và học viên tại cơ sở này.
Học viên Bùi Thanh T (SN 2005, trú xã Tam Xuân, Đà Nẵng) chia sẻ, kỳ bầu cử này là lần đầu tiên anh được thực hiện quyền bỏ phiếu của mình. Anh bộc bạch: “Đối với những học viên đang nỗ lực đoạn tuyệt với quá khứ lầm lỗi, việc được cầm lá phiếu trên tay có ý nghĩa như một “tấm vé” công nhận sự trở lại. Đảng và Nhà nước ta, bằng tinh thần nhân đạo sâu sắc, đã khẳng định quyền con người là bất khả xâm phạm, ngay cả khi con người ấy đang trong hành trình tìm lại chính mình. Được nghe cán bộ giảng giải về tầm quan trọng của việc bầu chọn người đủ đức, đủ tài, tôi thấy tự tin hơn. Tôi sẽ bầu cho những người quan tâm đến chính sách an sinh, để những người như chúng tôi sau khi hòa nhập cộng đồng có thêm cơ hội việc làm, có thêm một con đường sáng để đi”.
Nói về công tác đảm bảo an ninh, an toàn cho kỳ bầu cử, Trung tá Lê Văn Huy, Phó Trưởng Cơ sở cai nghiện ma túy số 2 Đà Nẵng cho biết thêm, đơn vị đã ban hành kế hoạch chi tiết, phân công cụ thể trách nhiệm của từng cán bộ, người lao động, từng bộ phận trực thuộc, mục tiêu cao nhất là đảm bảo tuyệt đối an ninh, an toàn thời điểm trước, trong và sau ngày bầu cử.
Bên cạnh đó, Tổ Cảnh sát bảo vệ mục tiêu thuộc Phòng Cảnh sát cơ động Công an TP Đà Nẵng cũng đã có phương án bảo vệ vòng ngoài cho cơ sở, Công an xã Phước Trà đã lên kế hoạch cử cán bộ tham gia bảo đảm ANTT trong ngày bầu cử tại Cơ sở cai nghiện ma túy số 2.
“Chúng tôi đã chuẩn bị sẵn sàng cho các tình huống, không để bị động, bất ngờ, trong đó tập trung phòng ngừa các tình huống như lợi dụng trong thời gian diễn ra bầu cử, học viên bỏ trốn với số lượng ít; tình huống học viên gây rối, bạo loạn, đánh nhau trong thời gian bầu cử; tình huống người lạ xâm nhập vào cơ sở trong thời gian bầu cử…”, Trung tá Lê Văn Huy nhấn mạnh.
Tại Trại tạm giam số 2 Công an TP Đà Nẵng (đóng tại phường Bàn Thạch, Đà Nẵng), công tác chuẩn bị cho ngày bầu cử tại đây cũng đã hoàn thành. Thượng tá Lê Nho Tâm, Giám thị Trại tạm giam số 2 cho biết, theo thống kê đến thời điểm này, tại cơ sở chính của trại và 7 phân trại tạm giữ trực thuộc với 9 điểm giam giữ có tổng số khoảng 1.200 người bị tạm giam, tạm giữ đủ điều kiện thực hiện quyền bỏ phiếu. Con số này sẽ còn biến động trong những ngày tới, nếu đối tượng bị tạm giam, tạm giữ tăng lên.
“Việc đảm bảo quyền bầu cử cho người bị tạm giữ, tạm giam chính là minh chứng sống động nhất cho nguyên tắc suy đoán vô tội và sự tôn trọng nhân quyền mà Đảng và Nhà nước ta luôn kiên trì theo đuổi. Chúng tôi đã tiến hành phổ biến các quy định của pháp luật về quyền bầu cử đến từng buồng giam, từng đối tượng cử tri đang bị tạm giam, tạm giữ, đảm bảo đúng các quy định hiện hành”, Thượng tá Lê Nho Tâm nhấn mạnh.
Là một trong số hàng trăm cử tri đặc biệt tại Trại tạm giam số 2, cử tri Lê Phước H (SN 2007, trú xã Xuân Phú, Đà Nẵng), đang bị tạm giam về hành vi gây rối trật tự công cộng chia sẻ: “Tôi từng nghĩ khi vào đây, quyền lợi của mình sẽ bị hạn chế hoàn toàn. Nhưng khi được cán bộ hướng dẫn về quyền bầu cử, được đọc tiểu sử các ứng cử viên, tôi cảm thấy mình vẫn là một phần của xã hội. Lá phiếu này không chỉ là quyền lợi, mà còn là lời nhắc nhở tôi phải nỗ lực cải tạo để sớm trở về, làm lại cuộc đời”.
Việc tổ chức bầu cử tại những khu vực đặc thù như Trại tạm giam số 2 và Cơ sở cai nghiện ma túy số 2 Đà Nẵng không đơn thuần là một thủ tục hành chính. Đó là thông điệp mạnh mẽ về một Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa luôn đặt con người vào vị trí trung tâm, lấy sự thấu hiểu và sẻ chia làm cầu nối để đưa những người lầm lỡ trở về với cộng đồng. Đó còn là câu chuyện về nhân quyền Việt Nam - một thứ nhân quyền không nằm trên trang giấy, mà hiện hữu trong từng cử chỉ ân cần của người quản giáo, trong sự chuẩn bị chu đáo để không một ai bị bỏ lại phía sau trong Ngày hội non sông.
Và tin tưởng rằng, khi lá phiếu rơi vào hòm, cũng là lúc những mặc cảm, tự ti được rũ bỏ. Đó chính là sức mạnh của lòng nhân văn, là minh chứng cho một xã hội văn minh, nơi pháp luật luôn đi đôi với tình người, và niềm tin luôn được gieo mầm ngay cả ở những nơi tưởng chừng khắc nghiệt nhất.
