Đẩy mạnh tuyên truyền pháp luật, tạo "lá chắn mềm" vững chắc ở biên giới Cao Bằng
Cao Bằng – mảnh đất địa đầu Tổ quốc với hơn 333 km đường biên giới giáp Trung Quốc không chỉ là nơi giữ gìn chủ quyền thiêng liêng mà còn là địa bàn có dân cư phân tán, đời sống còn nhiều khó khăn, trình độ dân trí không đồng đều. Trong bối cảnh đó, việc đưa pháp luật đến với người dân vùng cao, biên giới không chỉ là nhiệm vụ thường xuyên mà đã trở thành “chìa khóa” quan trọng để giữ vững an ninh trật tự từ cơ sở.
*Pháp luật “đi cùng dân” lên nương, rẫy
Những năm gần đây, Công an các xã vùng cao, biên giới ở Cao Bằng đã đổi mới mạnh mẽ cách tuyên truyền pháp luật, Công an phối hợp chặt chẽ với lực lượng Biên phòng, Hải quan và các đoàn thể, tạo thành mạng lưới tuyên truyền rộng khắp, linh hoạt, gần dân.
Thay vì chỉ trong hội trường, pháp luật đã được đưa đến tận nương rẫy, từng mái nhà, phiên chợ, giúp người dân dễ tiếp cận, dễ hiểu và dễ thực hiện hơn.
Tại xóm Mã Lịp, xã Trường Hà, nơi có 43 hộ dân với 206 nhân khẩu, chủ yếu là đồng bào Mông và Nùng, cuộc sống vẫn còn nhiều vất vả, phụ thuộc vào nương rẫy. Trong điều kiện ấy, việc tiếp cận pháp luật càng khó khăn hơn. Hiểu rõ điều đó, Công an xã Trường Hà phối hợp với Đồn Biên phòng cửa khẩu Sóc Giang (nay là Đồn Biên phòng cửa khẩu Pác Bó) thường xuyên bám cơ sở, chọn thời điểm bà con rảnh rỗi buổi tối hoặc ngày nghỉ để tuyên truyền.
Trưởng xóm Mã Lịp Lý Văn Thái cho biết, nhờ cách tuyên truyền linh hoạt, gần gũi, bà con dễ tiếp nhận, không bị gò bó mà vẫn nắm được kiến thức pháp luật cần thiết. Cùng với đó, do nhiều người không thạo tiếng phổ thông, lực lượng chức năng luôn bố trí cán bộ biết tiếng Mông hoặc có phiên dịch đi cùng, giúp nội dung pháp luật trở nên dễ hiểu, sát với bà con hơn.
Không chỉ tuyên truyền, cán bộ, chiến sĩ còn thường xuyên hỗ trợ bà con trong đời sống, cùng chung tay giữ gìn an ninh trật tự, bảo vệ biên cương.
Thiếu tá Lý Quang Duy, Chính trị viên phó Đồn Biên phòng cửa khẩu Pác Bó cho biết, đơn vị đang quản lý hơn 20 km đường biên với 55 cột mốc quốc giới, đồng thời đảm bảo an ninh trật tự tại 32 xóm của xã Trường Hà, trong đó có 8 xóm biên giới trọng điểm.
Công tác tuyên truyền pháp luật được xác định là nhiệm vụ trọng tâm, triển khai linh hoạt từ từng hộ dân đến cộng đồng, chú trọng sử dụng tiếng dân tộc để người dân dễ hiểu, dễ tiếp nhận. Nhờ đó, người dân và thế hệ trẻ ngày càng nâng cao nhận thức về chủ quyền biên giới, tích cực tham gia tuần tra, phát quang đường biên và giữ gìn an ninh trật tự tại địa phương.
Thượng tá Lương Quân Đoàn, Trưởng Công an xã Trường Hà cho biết, bên cạnh nhiệm vụ đảm bảo an ninh trật tự, lực lượng Công an xã luôn coi tuyên truyền pháp luật đến gần dân, nhất là ở xóm vùng cao, biên giới, là nhiệm vụ thường xuyên, lâu dài.
Mới đây tại khu vực Cửa khẩu Sóc Giang, cán bộ Công an xã trực tiếp xuống địa bàn phát tờ rơi, tuyên truyền các nội dung sát thực tế như mua bán người, lừa đảo qua mạng và xuất nhập cảnh trái phép. Không chỉ phổ biến, lực lượng Công an còn hướng dẫn cụ thể cách nhận diện, giúp người dân chủ động phòng tránh và bảo vệ bản thân, gia đình.
Chỉ trong một buổi tuyên truyền, khoảng 100 lượt người dân đã được tiếp cận thông tin, hơn 100 tờ rơi được phát tận tay. Không chỉ nghe, bà con còn chủ động trao đổi, đặt câu hỏi, qua đó hiểu rõ hơn và nâng cao ý thức chấp hành pháp luật.
Đáng chú ý, mỗi lần xuống cơ sở, cán bộ Công an không chỉ tuyên truyền mà còn lắng nghe tâm tư, nguyện vọng của người dân, kịp thời tháo gỡ những vướng mắc liên quan đến an ninh trật tự.
Không dừng lại ở tuyên truyền, lực lượng Công an và Biên phòng còn phối hợp chặt chẽ trong các hoạt động bảo vệ biên giới. Tại xã Đức Long, hình ảnh cán bộ, chiến sĩ cùng người dân phát quang đường tuần tra đã trở thành hoạt động quen thuộc, thể hiện rõ tinh thần “cùng dân giữ biên cương”.
Ngày 28/4, Công an xã Đức Long phối hợp Đồn Biên phòng Đức Long và các lực lượng chức năng ra quân phát quang tuyến đường từ mốc 952 đến mốc 962, dài khoảng 4,5 km, giúp tuyến tuần tra thông thoáng, thuận lợi hơn cho công tác kiểm soát. Không chỉ là lao động, đây còn là dịp lồng ghép tuyên truyền, giúp người dân hiểu rõ hơn giá trị của từng tấc đất biên giới, từ đó nâng cao trách nhiệm bảo vệ chủ quyền.
Thượng tá Nguyễn Huy Trịnh, Chính trị viên Đồn Biên phòng Đức Long cho biết, đơn vị luôn coi tuyên truyền, vận động quần chúng là nhiệm vụ trọng tâm trong bảo vệ biên giới, với nội dung thiết thực, dễ hiểu, phù hợp từng địa bàn.
Cán bộ Đồn thường xuyên phối hợp với Công an xã, chính quyền và các đoàn thể xuống từng xóm, tuyên truyền trực tiếp, bằng cả tiếng dân tộc, giúp người dân nắm rõ chủ trương, chính sách, pháp luật. Đồng thời, lực lượng Biên phòng và Công an xã tăng cường cảnh báo các thủ đoạn của đối tượng xấu, nâng cao cảnh giác cho người dân, góp phần giữ vững an ninh trật tự khu vực biên giới.
Tại cửa khẩu quốc tế Tà Lùng, Hải quan cửa khẩu quốc tế Tà Lùng (Chi cục Hải quan khu vực XVI) đã phối hợp chặt chẽ với Bộ đội Biên phòng và Công an xã đẩy mạnh tuyên truyền phòng, chống ma túy với thông điệp: “Vì một biên giới an toàn – không ma túy”.
Lực lượng chức năng tập trung cảnh báo thủ đoạn tinh vi của tội phạm, đồng thời kêu gọi người dân, doanh nghiệp và hành khách nâng cao cảnh giác, tích cực tố giác tội phạm. Ba nguyên tắc được nhấn mạnh gồm: Cảnh giác với việc cất giấu ma túy; không nhận vận chuyển hàng hóa không rõ nguồn gốc; và báo ngay cho lực lượng chức năng khi phát hiện nghi vấn. Mỗi người dân qua cửa khẩu được xác định là một “mắt xích” quan trọng trong công tác phòng chống ma túy.
Đưa pháp luật về từng gia đình, từng học sinh
Công an xã Nguyễn Huệ cũng đang đẩy mạnh đưa pháp luật đến tận xóm bản bằng nhiều hình thức linh hoạt, dễ hiểu. Mới đây, tại các xóm Nặm Loát, Cốc Phát, Khuổi Khoang, Công an xã Nguyễn Huệ tổ chức tuyên truyền pháp luật thu hút gần 300 lượt người tham gia.
Cán bộ Công an xã tập trung tuyên truyền về an toàn giao thông, phòng cháy chữa cháy, quản lý vũ khí, pháo và đặc biệt là cảnh báo các thủ đoạn lừa đảo trên mạng như giả danh cơ quan chức năng, dụ truy cập link lạ để chiếm đoạt tài sản.
Bên cạnh đó, người dân còn được hướng dẫn kỹ năng phòng cháy, chấp hành quy định khi tham gia giao thông và sử dụng tài khoản định danh điện tử VNeID. Cách làm cụ thể, dễ hiểu giúp bà con nâng cao cảnh giác, chủ động phòng ngừa rủi ro, góp phần giữ vững an ninh trật tự tại địa phương.
Tương tự, Công an xã Thông Nông tổ chức tuyên truyền và cho các tổ chức, cá nhân hoạt động vận tải ký cam kết chấp hành quy định về an toàn giao thông, bảo vệ môi trường. Những cam kết cụ thể, sát thực tế giúp nâng cao ý thức, hạn chế vi phạm ngay từ cơ sở.
Tại xã Cần Yên, Công an xã phối hợp Hội Phụ nữ hướng dẫn người dân sử dụng ứng dụng VNeID, đồng thời lồng ghép tuyên truyền phòng chống bạo lực gia đình, mua bán người và ma túy, giúp người dân vừa nắm kiến thức pháp luật, vừa nâng cao kỹ năng số để tự bảo vệ mình.
Trong khi đó, tại xã Phục Hòa, Công an xã phối hợp Hội Phụ nữ tuyên truyền pháp luật tại xóm Cốc Chang và Kim Chung, thu hút hơn 125 lượt người tham gia, tập trung vào các nội dung thiết thực như hôn nhân gia đình, môi trường, ma túy, lừa đảo mạng và xuất nhập cảnh trái phép. Lực lượng Công an cũng trực tiếp giải đáp thắc mắc, giúp người dân hiểu đúng, làm đúng, nâng cao ý thức chấp hành pháp luật và chủ động phòng ngừa tội phạm.
Còn tại xã Thạch An, Thượng tá Trần Hồng Văn, Trưởng Công an xã Thạch An cho biết, đơn vị luôn linh hoạt đưa pháp luật đến gần dân bằng nhiều cách: Từ loa phát thanh, đến từng hộ, từng xóm, đến tuyên truyền tại chợ phiên, trường học và trên mạng xã hội như Facebook, Zalo. Nội dung tập trung vào những vấn đề thiết thực như lừa đảo qua mạng, ma túy, an toàn giao thông, bạo lực học đường… giúp người dân dễ hiểu, dễ nhớ, dễ thực hiện.
“Sau các buổi tuyên truyền, bà con cảnh giác hơn hẳn, nhất là với các cuộc gọi giả danh. Có gì bất thường là báo ngay cho Công an xã”, Thượng tá Trần Hồng Văn chia sẻ.
Hiệu quả thấy rõ qua những vụ việc cụ thể. Tháng 8/2025, Công an xã đã kịp thời phối hợp ngăn chặn một vụ lừa đảo, giúp một người dân tránh mất 80 triệu đồng khi bị đối tượng giả danh Công an đe dọa, yêu cầu chuyển tiền. Nhờ được tuyên truyền, giải thích kịp thời, người dân đã hiểu rõ thủ đoạn và dừng giao dịch.
Không chỉ người lớn, học sinh ở Thạch An cũng được tiếp cận pháp luật qua các buổi ngoại khóa sinh động, dễ nhớ. Ngày 13/4, Công an xã phối hợp Trường Tiểu học Tân Việt tổ chức chương trình cho 82 học sinh và 11 giáo viên về an toàn giao thông, phòng chống ma túy học đường và đuối nước.
Các em được hướng dẫn đội mũ bảo hiểm đúng cách, nhận biết biển báo giao thông, quy định độ tuổi điều khiển phương tiện; đồng thời cảnh báo ma túy “núp bóng” thực phẩm, đồ uống và các thủ đoạn dụ dỗ quanh cổng trường. Kỹ năng phòng chống đuối nước cũng được trang bị trước mùa hè, giúp học sinh chủ động bảo vệ bản thân khi vui chơi.
Thực tế cho thấy, các hoạt động không chỉ giúp người dân “hiểu luật để sống đúng luật”, mà còn góp phần tăng cường sự gắn kết giữa lực lượng Công an và nhân dân.
Những cách làm gần gũi, thiết thực đang giúp pháp luật “đi vào đời sống”, góp phần giữ vững an ninh trật tự từ cơ sở. Từ các mô hình tuyên truyền linh hoạt, sát dân, dễ hiểu, công tác phổ biến pháp luật ở Cao Bằng đang từng bước tạo dựng một “lá chắn mềm” vững chắc, nơi mỗi người dân không chỉ chấp hành mà còn chủ động phòng ngừa, đấu tranh với các hành vi vi phạm pháp luật.

Ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong công tác tuyên truyền pháp luật ở Đại Phúc
Tuyên truyền pháp luật và lan tỏa yêu thương tại vùng biên giới Đà Nẵng