Anh "Ệ"

15:15 24/10/2021

Hội luận thế thời đôi khi nhắc đến 5 chữ "Ệ". Điều đó phản ảnh một phần hình ảnh có thật về nhân sự. Đó là tiền tệ, quan hệ, hậu duệ, đồ đệ rồi mới đến trí tuệ. Trí tuệ có thấp cổ bé họng nên xếp đội sổ. "Tiền tệ" và "quan hệ" cái gì xếp cao hơn? Thực tế thì phần lớn chữ "quan hệ" được nhảy lên đầu. Có quan hệ thì có tiền.

Chúng ta ai cũng từng gặp nhiều nhân vật mở mồm ra là quen anh Hai, anh Tư, Dì Bảy… Toàn sếp vời vợi… Khi xin học cho tới xin việc, xin cất nhắc, tranh cướp đầu tư đều bắt đầu từ chữ Ệ. Ta hãy đặt tên cho nhân vật trong bài của chúng ta là anh Ệ. Lã Bất Ệ. Tất nhiên có cả chị Ệ nhưng thôi ta cứ dùng một anh cho đỡ lan man. Những anh Ệ có dấu hiệu nhận biết thế nào? Anh Ệ thường luôn có mặt khắp mọi tư gia các VIP to nhỏ, đáp ứng mọi nhu cầu lặt vặt tế nhị mà người thường không thể làm nổi.

Nhiều khi anh Ệ sẵn sàng làm khách không mời mà đến. Hoặc bằng "kênh" nào đó tiếp xúc với VIP và bao giờ cũng xin chụp chung một tấm ảnh với VIP.  Tấm ảnh đó là bùa hộ mệnh, làm nhiều người ngại. Chả phải đầu phải tai. Thôi cứ nhịn anh Ệ cho nó lành.

Ở nhà VIP, anh Ệ cung kính, nhanh nhẹn lăng xăng xin đám, khi ra xã hội thì luôn vênh mặt với tất cả mọi người. Tâm thì không thấy đâu còn tầm thì luôn có tầm nhìn tới thạch sùng và quạt trần. Người ta thường chỉ nhìn thấy cằm của anh Ệ.

Công việc của Ệ thoạt nhìn thì có vẻ tình cờ ngẫu nhiên nhưng thực ra cái quan hệ luôn được thiết kế tinh vi. Mọi cơ hội mở rộng quan hệ không bao giờ bỏ lỡ. Anh Ệ thường lưu tất cả số điện thoại các VIP to nhỏ, điện thoại trợ lý VIP, các kiểu chân rết. Ệ lưu tất cả sinh nhật của VIP, vợ VIP, đến dịp là tặng quà VIP không chậm trễ. Thời đại số hóa thì các thông tin này được lưu trên máy tính điện thoại và sẽ nhắc việc khi dịp đến. Nhiều khi biếu VIP ông không xong, anh Ệ lại khéo léo biếu VIP bà hoặc biếu phụ mẫu của VIP. Lệnh ông không bằng cồng bà. Vì thế Ệ được bóng mát từ VIP bà tạo đà tự tung tự tác. Những ngày giỗ chạp, cưới xin,  mừng thọ nhà các VIP thì là ngày Ệ bận nhất. Cứ gọi là đi từ gà gáy. Cả cuộc đời của Ệ thực sự là một cuộc chạy mới đúng.

Tầm nhìn của Ệ còn xa hơn. Ệ còn giao hảo với những vị chưa VIP nhưng theo cơ cấu thì sắp được cầm cờ. Chưa đến lúc phất cờ thì Ệ đã có mặt. Thời cổ có Lã Bất Vi thì bây giờ cũng có Lã Bất Ệ. Quan hệ ấy làm cho Ệ luôn thắng thầu, mang lại những khoản lãi kếch sù mà các công ty đối thủ mơ ước. Có thể Ệ không có chức danh gì đáng nể nhưng sự thao túng thì có thể phải rất lâu người ta mới biết tác giả là Ệ. Bởi Ệ thích đi đêm. Chẳng nói cũng biết, Ệ chẳng là gì nhưng "cáo mượn oai hùm" thì ít ai bằng.

Nói tới đây chắc các độc giả đã ồ lên, mình cũng biết, quen mấy anh Ệ. Nhà đài đã khảo sát câu bạn đã nghe thấy câu "mày biết tao là ai không?" thì 90% trả lời đã từng nghe. Câu này quá đỗi thân quen như một câu thần chú thoát hiểm. Đấy chính là câu cửa miệng của Ệ. Nhiều Ệ vô danh và cả những Ệ "có ghế" đã dùng câu này bất chấp việc bị camera điện thoại của cơ quan chức năng hay người dân ghi lại. Những Ệ lên truyền thông đã được xử lý. Cơ quan chức năng đã xử lý trên tinh thần không có vùng cấm. Tuy nhiên phần tảng băng chìm thì rất lớn. Còn dạng Ệ thâm hậu hơn thì thường im lặng như cá không sủi tăm.

Công bằng mà nói thì quan hệ là một điều không thể thiếu trong mọi môi trường xã hội cũng như công việc. Những mối quan hệ tích cực, tốt đẹp sẽ đem tới công việc tốt và tiền bạc sinh sôi cho cá nhân và cộng đồng.

1 trong 100 người giàu nhất thế giới, nhà đầu tư Ray Dalio, người sáng lập Bridgewater Associates nói:  "Khi tôi nhìn lại quá khứ và những thành công, phần thưởng lớn nhất đối với tôi là những người và những mối quan hệ mà tôi có. Tiền bạc chỉ là thứ tình cờ tôi có được khi chơi trò chơi mình yêu thích".

Giá mà ai cũng hiểu được chữ quan hệ tích cực thế. Nhưng không ít anh Ệ đã đánh đổi bằng con đường khác. Họ kiếm được nhiều lợi lộc nhưng sẵn sàng bỏ đi danh dự của mình để sống một cách phong lưu nhưng thảm hại. Đổi được tiền bạc và thăng tiến nhưng có thể nâng mình lên một đẳng cấp không? Hỏi đã là trả lời.

Nói về điều này thì lại nhớ câu nói của tỷ phú Warren Buffett: "Trong số nhiều tỷ phú mà tôi biết, tiền bạc không làm thay đổi những đặc điểm cơ bản trong họ. Nếu trước khi có tiền họ là một kẻ đáng khinh, thì sau đó họ chỉ đơn giản là một kẻ đáng khinh có tỷ đôla".

Bàn cho vui thì cũng chẳng nên dài, nói về Ệ thì bao giờ cho hết.